Lời khai của nguyên đơn dân sự, bị đơn dân sự?

Bộ luật Tố tụng Hình sự 2015 định rất rõ ràng về những người tham gia tiến hành tố tụng tại Điều 55. Trong đó có nguyên đơn dân sự và bị đơn dân sự sẽ có quyền tham gia tiến hành và có quyền đề nghị thay đổi người tiến hành tố tụng.

Vậy Bộ luật Tố tụng Hình sự 2015 quy định như thế nào về lời khai của nguyên đơn dân sự, bị đơn dân sự? Cùng pháp lý nhanh tìm hiểu qua bài viết sau đây

Căn cứ pháp lý?

Theo Điều 93 Bộ luật Tố tụng Hình sự năm 2015 quy định:

“Điều 93. Lời khai của nguyên đơn dân sự, bị đơn dân sự

1. Nguyên đơn dân sự, bị đơn dân sự trình bày những tình tiết liên quan đến việc bồi thường thiệt hại do tội phạm gây ra.

2. Không được dùng làm chứng cứ những tình tiết do nguyên đơn dân sự, bị đơn dân sự trình bày nếu họ không thể nói rõ vì sao biết được tình tiết đó.”

Lời khai của nguyên đơn dân sự, bị đơn dân sự là gì?

Lời khai của nguyên đơn dân sự, bị đơn dân sự là trình bày những tình tiết liên quan đến việc bồi thường thiệt hại do tội phạm gây ra.

Lời khai là lời trình bày của bị can, bị cáo, người bị hại, người bị tạm giữ, người làm chứng, người có quyền và nghĩa vụ liên quan tới vụ án, nguyên đơn dân sự, bị đơn dân sự trong vụ án hình sự mà người này đã thực hiện hoặc biết được theo yêu cầu của Cơ quan điều tra, Viện kiểm sát và Toà án theo trình tự luật định nhằm giải quyết vụ án một cách đúng đắn, khách quan.

Chứng cứ được thu thập, xác định từ các nguồn:

a) Vật chứng;

b) Lời khai, lời trình bày;

c) Dữ liệu điện tử;

d) Kết luận giám định, định giá tài sản;

đ) Biên bản trong hoạt động khởi tố, điều tra, truy tố, xét xử, thi hành án;

e) Kết quả thực hiện ủy thác tư pháp và hợp tác quốc tế khác;

g) Các tài liệu, đồ vật khác.

Như vậy, thì lời khai là một nguồn để thu thập chứng cứ, và nội dung của lời khai chính là chứng cứ. Và theo quy định tại Bộ luật Tố tụng hình sự thì lời khai không phải chứng cứ mà nội dung của lời khai mới là chứng cứ. Và có thể thấy thì nội dung lời khai của nguyên đơn dân sự, bị đơn dân sự cũng chính là chứng cứ trong vụ án hình sự.

Quy định lời khai của nguyên đơn dân sự, bị đơn dân sự trong tố tụng hình sự?

Lời khai của nguyên đơn dân sự, bị đơn dân sự được quy định cụ thể rõ ràng trong Điều 93, Bộ luật Tố tụng Hình sự 2015:

1. Nguyên đơn dân sự, bị đơn dân sự trình bày những tình tiết liên quan đến việc bồi thường thiệt hại do tội phạm gây ra.

2. Không được dùng làm chứng cứ những tình tiết do nguyên đơn dân sự, bị đơn dân sự trình bày nếu họ không thể nói rõ vì sao biết được tình tiết đó.

Trên thực tế, cũng tương tự như lời khai của người làm chứng hay của bị hại thì lời khai của nguyên đơn, bị đơn dân sự trong vụ án hình sự cũng có thể có giá trị được xem như là chứng cứ, căn cứ để Cơ quan có thẩm quyền tiến hành giải quyết vụ án. Tuy nhiên, lời khai của nguyên đơn dân sự, bị đơn dân sự trên thực tế có thể sẽ không đảm bảo được tính xác thực của chứng cứ.

Bởi lẽ, có những trường hợp nguyên đơn, bị đơn khai báo thông tin không đúng sự thật: có thể trên thực tế có những tình tiết như nguyên đơn, bị đơn dân sự khai báo nhưng đã bị bóp méo theo ý chí chủ quan của họ hoặc không hề có tình tiết đó nhưng bản thân họ đã cố tình xuyên tạc hay làm giả để vu khống hoặc có thể là bao che cho người đã thực hiện hành vi phạm tội.

Chính vì vậy mà đối với trường hợp nguyên đơn dân sự, bị đơn dân sự trình bày về những điều họ biết liên quan đến vụ án nhưng bản thân họ không xác định và trình bày được rõ ràng nguồn gốc vì sao họ biết đến những tình tiết đó thì lời khai của họ không được xem là chứng cứ.

Cơ quan và người có thẩm quyền tiến hành tố tụng cần phải  đánh giá và xác định chính xác, đúng đắn mối quan hệ và tư cách tham gia tố tụng của các đương sự trong vụ án hình sự. Khi đã xác định tư cách nguyên đơn dân sự thì về thủ tục họ phải có đơn yêu cầu bồi thường thiệt hại thể hiện trong hồ sơ vụ án.

Ngay trước khi ban hành quyết định đưa vụ án ra xét xử, Thẩm phán được phân công chủ tọa phiên tòa phải kiểm tra, rà soát tư cách tham gia tố tụng của các đương sự. Đặc biệt là thủ tục phải có đơn yêu cầu bồi thường thiệt hại thì mới xác định được tư cách của nguyên đơn dân sự, tránh việc phát sinh các ý kiến khác nhau tại phiên tòa giữa bên buộc tội và bên gỡ tội như một số vụ án thời gian qua.

Xem thêm…

Như thế nào gọi là nguyên đơn dân sự?

Quyền, nghĩa vụ của nguyên đơn trong tố tụng dân sự?

Phaplynhanh.vn  đang hỗ trợ cho người dân, doanh nhân và doanh nghiệp trên khắp cả nước ở nhiều lĩnh vực khác nhau như Luật sư Hình sự, Luật sư Hôn nhân Gia đình, Luật sư Dân sự, Luật sư Doanh Nghiệp, Luật sư Đất đai… tư vấn ly hôn nhanh, tư vấn luật thừa kế,… liên hệ với chúng tôi qua thông tin tại Website, Hotline: 0377377877 hoặc Fanpage: Pháp lý nhanh VN